2025 sınav metni 22

toplum düzeninin ayakta kalması ve sosyal barışın korunması için kişilerin sahip olduğu hakları hukuk düzeni korumalıdır hukukun tek işlevi kişilerin sahip olduğu hakları düzenlemek değildir hukuk düzeninin bir yandan kişilerin haklarını tanıması diğer yandan kendiliğinden hak almayı yasaklaması sonucu bireysel hakların korunması devletin sorumluluğu altına girmiştir devlet bu sorumluluğu nedeniyle mahkemeler kurmuş ve kişilere dava hakkı tanımıştır dava hakkı bir kişinin hak elde etmek veya sahip olduğu hakkın korunmasını temin amacıyla devletin tarafsız ve bağımsız mahkemelerine başvurma hakkını ifade etmektedir kişinin dava hakkını kullanarak mahkemeye başvurması ve devletin hak dağıtmada harekete geçmesini istemesine dava denilmektedir dava medeni yargılama hukukunda taraf sistemi üzerine kurulmuştur davayı açan kişiye davacı kendisine karşı dava açılan kişiye ise davalı denir karşılıklı uyuşmazlığın bulunduğu çekişmeli bir yargıda hakim davalı ve davacı rolünde olan tarafların olup olmadığını göz önünde bulundurur çünkü çekişmeli yargıda davacı ve davalının olması dava şartlarından biridir dava şartları ise davanın açılması ve dava konusu anlaşmazlık hakkında araştırma yapılıp esas hakkında karar verilmesi için gerekli olan şartlardır tarafın belirtilmesi dava şartı olduğu için dava açılırken davalı tarafının gösterilmesi zorunludur dava açılırken davalı taraf gösterilmemiş ise dava dilekçesi reddedilir çünkü mahkemenin belirtilmemiş tarafı araştırma yükümlülüğü yoktur diğer taraftan dava açılırken dava dilekçesinde birden fazla davalı veya birden fazla davacı gösterilebilir mahkemede taraflar eşit hak ve yetkilere sahiptir buna medeni yargılama hukukunda silahların eşitliği denir bu eşitlik davalı ve davacının mutlak anlamdaki eşitliğini değil şekli anlamdaki eşitliğini ifade eder çünkü davada tarafların üstlendikleri roller nedeniyle birçok farklılık bulunur ancak hakim tarafları dinleyerek sonuca ulaşacaktır çekişmeli davada dava şartı olan davalının ve davacının bulunması çekişmesiz yargı için söz konusu değildir medeni yargılama hukukunun bir alt dalı olan çekişmesiz yargı karşılıklı bir uyuşmazlığın olmadığı ve tarafların yer almadığı yargı türüdür bu yargı türünde taraf kavramı yerine ilgili kavramı mevcuttur çekişmesiz yargılamada birden fazla ilgili bulunabilir hatta bu ilgililer farklı iddialar ve taleplerde bulunabilir bu sebeple çekişmesiz yargıda talep birliği olup olmaması önemli değildir